Burgerplatform NederlandKennis en kunde voor datagedreven beleid

Wat kost ons systeem ons echt?

Hier lees je welke lekken we hebben geregistreerd in het bestaande systeem. We laten onderbouwd zien hoeveel schade de Haagse politieke bureaucratie ons berokkent — en wat er beter kan. Heb je gegevens die dit overzicht kunnen aanvullen of verbeteren? Laat het ons weten zodat we het verbeterpotentieel nog completer kunnen maken.
Minimale kosten per jaar
€ 139 miljard
Maximale kosten per jaar
€ 150 miljard
Maatschappelijke schade per jaar
€ 73 miljard
Minimaal schaderisico
€ 0 miljard
Maximaal schaderisico
€ 0 miljard
Sorteer op:
Analyse dossier

Fossiele subsidies

Er zijn diverse fiscale regelingen en subsidies waar de fossiele industrie van profiteert

Grondoorzaak

Financieel lek
37.500 M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
9 /10
Complexiteit
7 /10
Escalatierisico
8 /10
Analyse dossier

Kosten uitblijven adequaat preventiebeleid inzake obesitas

Obesitas neemt sterk toe in Nederland, door groot aanbod van ongezonde producten en leefstijl.

Grondoorzaak

Financieel lek
25.000 M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
9 /10
Complexiteit
1 /10
Escalatierisico
1 /10
Analyse dossier

Belastingontduiking

Nderland loopt veel geld mis door belastingontduiking

Grondoorzaak

Fiscale lekken, onvoldoende toezicht

Financieel lek
22.000 M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
4 /10
Complexiteit
8 /10
Escalatierisico
2 /10
Analyse dossier

Hypotheekrente Aftrek (HRA)

Door onnodige fiscale subsidiering van hoge huizenprijzen loopt de overheid 10 tot 11 miljard euro per jaar aan inkomsten mis

Grondoorzaak

VVD blijft het afbouwen van de HRA blokkeren.

Financieel lek
10.000 M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
3 /10
Complexiteit
8 /10
Escalatierisico
5 /10
Analyse dossier

Escalatie door boetestapeling

Handhaving bij betalingsonmacht leidt tot een negatieve spiraal die de maatschappij miljarden kost.

Grondoorzaak

Financieel lek
8.500 M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
10 /10
Complexiteit
7 /10
Escalatierisico
10 /10
Analyse dossier

Private rentelast woningbouw

Rente op private leningen drijft de kostprijs van wonen kunstmatig op met circa 30%.

Grondoorzaak

Financieel lek
4.000 M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
9 /10
Complexiteit
6 /10
Escalatierisico
8 /10
Analyse dossier

BTW fraude

Door (internationaal) met BTW te schuiven loopt de fiscus jaarlijks 5,9 miljard euro mis

Grondoorzaak

Geen strakke administratie van facturen. Het zit in verschillende systemen die niet met elkaar praten. Fiscus heeft zo geen overzicht van de geldstromen.

Financieel lek
5.900 M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
8 /10
Complexiteit
8 /10
Escalatierisico
5 /10
Analyse dossier

Fiscale pleister huurmarkt

Circulair systeem van huurtoeslagen die hoge kapitaallasten en kunstmatige schaarste compenseren.

Grondoorzaak

Hoge grondprijzen, beperkende regelgeving voor woningsplitsing en complexe toeslagensystematiek.

Financieel lek
5.100 M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
8 /10
Complexiteit
10 /10
Escalatierisico
7 /10
Analyse dossier

Fiscale brievenbus-drainage

Nederland fungeert als doorvoerland voor miljarden aan royalty- en intereststromen zonder reële economie.

Grondoorzaak

Financieel lek
5.000 M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
6 /10
Complexiteit
9 /10
Escalatierisico
6 /10
Analyse dossier

Huurtoeslag systeemfalen

Jaarlijks €4 mrd rondpompen met hoge uitvoeringskosten en terugvorderingsrisico’s.

Grondoorzaak

Financieel lek
4.000 M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
9 /10
Complexiteit
10 /10
Escalatierisico
7 /10
Analyse dossier

Energie-afhankelijkheid

Miljarden weglekken naar buitenlandse aandeelhouders van energiebedrijven terwijl burgers energiearmoede lijden.

Grondoorzaak

Privatisering van vitale infrastructuur zonder behoud van publieke sturing.

Financieel lek
3.500 M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
8 /10
Complexiteit
6 /10
Escalatierisico
9 /10
Analyse dossier

Fiscale innovatiebox lek

Jaarlijkse derving van €3 mrd met marginale impact op werkelijke R&D.

Grondoorzaak

Financieel lek
3.000 M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
4 /10
Complexiteit
8 /10
Escalatierisico
5 /10
Analyse dossier

Digitale aderlating

85% van de nationale digitale advertentie-inkomsten vloeit direct weg naar de VS (Google/Meta).

Grondoorzaak

Gebrek aan soevereine digitale infrastructuur en effectieve data-belasting op EU-niveau.

Financieel lek
2.100 M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
6 /10
Complexiteit
8 /10
Escalatierisico
9 /10
Analyse dossier

Zorg-bureaucreatie (minutenregistratie)

Extreme regeldruk waarbij zorgverleners tot 40% van hun tijd besteden aan administratie.

Grondoorzaak

Wantrouwen in de uitvoering, doorgeslagen controlebehoefte van verzekeraars en overheid.

Financieel lek
1.200 M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
9 /10
Complexiteit
9 /10
Escalatierisico
8 /10
Analyse dossier

Medicijn-schaarste & patent-gijzeling

Afhankelijkheid van mondiale monopolies voor vitale medicatie.

Grondoorzaak

Financieel lek
1.200 M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
9 /10
Complexiteit
8 /10
Escalatierisico
8 /10
" data-com="" data-esc="" style="display:none">
Analyse dossier

Zorg-ICT Soevereiniteit (Dossier ChipSoft/Epic)

Financiële Analyse Lekkage Zorg-ICT (2026)

Totale jaarlijkse schade geïdentificeerd: € 1.000.000.000,-


Kernproblemen (Root Causes)

Onderdeel Bedrag Toelichting
Licentie-lekkage € 350M Buitensporige tarieven door gebrek aan marktwerking.
Interoperabiliteitsverlies € 450M Efficiëntieverlies en dubbele administratie door gesloten systemen.
Excessieve Winstextractie € 200M Marges boven de 10% norm voor vitale infrastructuur.

Marktcontext: ChipSoft domineert 76% van de markt terwijl de gebruikerstevredenheid historisch laag scoort (< 5.0). Dit wijst op een gedwongen monopolie binnen de "pleistereconomie".

Grondoorzaak

Financieel lek
1.000 M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
0%">
/10
Complexiteit
0%">
/10
Escalatierisico
0%">
/10
Analyse dossier

Acute armoede-escalatie

Kleine schulden escaleren door incassokosten en boetes tot onbeheersbare maatschappelijke kosten.

Grondoorzaak

Rigide handhaving zonder oog voor de menselijke maat aan de onderkant van Maslow.

Financieel lek
100 M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
10 /10
Complexiteit
7 /10
Escalatierisico
10 /10
" data-soc="8" data-com="5" data-esc="7" style="display:none">
Analyse dossier

Extreme vermogensconcentratie

Top 1% bezit 25% van het vermogen terwijl de koopkracht aan de basis stagneert.

Grondoorzaak

Financieel lek
M
minimale jaarlijkse derving
Sociale schade
8 /10
Complexiteit
5 /10
Escalatierisico
7 /10